Jetonlar, madeni paralar, madalyonlar ve ayıklık doğum günleri Büyük Kitap’ta var mı? Nereden geldiler?
Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun
Kısaca:
- Hayır. Büyük Kitap’ın program metni (s. 1–164) ayıklık jetonlarından, madeni paralardan, madalyonlardan, anahtarlıklardan ya da A.A. doğum günlerinden hiç söz etmez. Oradaki tek “chip” (İngilizce: “this chip of a book”), kitabın kendinden söz ederken kullandığı “bu küçük kitabın” (s. 153) ifadesidir.
- Büyük Kitap’ta yalnızca dördüncü baskının (2001) üye hikâyelerinde geçerler: “otuz günlük jeton” (s. 335), “doksan günlük rozet” ve “doksan günlük cep jetonu” (s. 403), yedinci bir “A.A. doğum günü” (s. 413). Büyük Kitap’ın dışında, 1945 dolaylarına ait bir hikâyede grupta pastayla kutlanan “A.A.’daki ilk doğum günü” geçer (Experience, Strength and Hope, 2003).
- Kaynaklarımızdaki en yakın erken öncül, Akron’da St. Thomas Hastanesi’nden ayrılan her hastaya “ilk içkiyi içmeden önce geri vermelerini istediği bir Kutsal Kalp madalyonu” veren Rahibe Ignatia’dır (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980). Kitap, A.A.’nın jetonlarının ya da madeni paralarının bundan geldiğini söylemez.
- 1939’da New York’ta, erken tarihli bir anlatıma göre “Doğum günü yoktu” ve ayıklık süresine dair hiçbir takdir de yoktu (Pass It On, 1984). Kaynaklarımızdaki kitaplar, jetonları, madeni paraları ya da doğum günlerini kimin, ne zaman başlattığını söylemez.
Aramanın bulduğu
Tüm kaynaklarımızda chip(s), coin(s), medallion, medal(s), token(s), pin, “pocket piece”, “key tag”, “desire chip”, “sobriety chip”, “sobriety coin”, “sobriety date”, birthday(s), anniversary/anniversaries, cake ve celebrate sözcükleri arandı.
Program metni, s. 1–164: hiçbiri.
- “Chip” bir kez geçer ve bir jeton değildir: “Ümidimiz bu küçük kitabın tüm alkolizm dünyasına yayılması, yenilgiye uğramış alkoliklerin ona tutunması ve içindeki tavsiyeleri uygulamasıdır” (s. 153).
- “Token” bir kez geçer: Bill’in savaş hizmetinde, bataryasının ona “özel takdir ödülünü” (s. 1) vermesi.
- “Doğum günü”, “yıldönümü”, “madeni para” ve “madalyon”: bulunamadı.
Kişisel hikâyeler (dördüncü baskı, 2001):
- “İnkâr Nehrini Geçmek”: “otuz günlük jetonumu aldığım gün bir arkadaşım beni bir A.A. toplantısına götürdü” (s. 335).
- “Sizin Gibi Bir Sarhoş”: yazar birinin “doksan günlük bir rozet” aldığını gördü ve kendisinin almamaya karar verdi (s. 403). Daha sonra toplantının literatür sorumlusundan “doksan günlük bir cep jetonu” satın aldı ve toplantıda kendisine takdim edilmesini sağladı (s. 403). Bir uçakta, yeniden içerken, cebinde “bu büyük madeni parayı” (s. 404) buldu, ne yaptığı aklına geldi ve o günden beri içme isteği duymadığını söylüyor (s. 404). Grubun “madeni parayı benden geri alacağından” (s. 404) endişelendi; onlar yalnızca hâlâ içip içmediğini sordular.
- “Cevap Kabullenmekti”: “Yedinci A.A. doğum günümde, programa bağlı Al-Anon üyesi eşim mokasenlerimi bronz kaplattı.” (s. 413).
- Bazıları ilk “yıldönümünden” (s. 429), “ayık geçen on dördüncü A.A. yıldönümünden” (s. 430) ve umulan “kesintisiz ayıklığın ikinci yıldönümünden” (s. 500) söz eder.
Bunların hiçbiri program metni değildir. Üyelerin kendi gruplarında neler anlattığını gösterirler.
Kaynaklarımızdaki en erken göndermeler
Rahibe Ignatia’nın madalyonu (Akron, 1939’dan itibaren). Dr. Bob and the Good Oldtimers (1980), Rahibe Ignatia’nın St. Thomas koğuşundan yeni taburcu olan her hastaya bir Kutsal Kalp madalyonu verdiğini ve onlardan bunu “ilk içkiyi içmeden önce” geri getirmelerini istediğini söyler (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980). Bazen Aziz Christopher madalyaları da dağıtırdı (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980). Aynı sayfada eski bir hasta ona şöyle der: “Rahibe, bugün ayıklığımın onuncu yıldönümü” (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980). Kitap bunu onun hastanedeki uygulaması olarak aktarır. A.A. gruplarının bunu benimsediğini ya da bugünkü jetonların veya madeni paraların bundan geldiğini söylemez. Bkz.: Rahibe Ignatia kimdi ve St. Thomas Hastanesi nasıl bir rol oynadı?
New York, 1939: hiçbiri. Pass It On (1984), Bill’in sekreteri Ruth Hock’tan 1939’daki New York toplantılarına dair şunu aktarır: bir hafta ya da bir yıl ayık kalmış olsanız da “Doğum günü yoktu — hiçbir takdir gösterilmezdi” (Pass It On, 1984). Aynı nefeste, üyelerin canları istediğinde konuşabildiğini ve “oraya sarhoş gelseniz de sizi kapı dışarı etmezlerdi” (Pass It On, 1984) söylüyor. Bu, tek bir kişinin tek bir şehrin toplantılarına dair hatırasıdır.
Akron ve Detroit, 1940’lar: yıldönümleri. Dr. Bob and the Good Oldtimers, Archie T.’nin 1948’de Detroit’teki “onuncu yıldönümü”nü anar; Dr. Bob son büyük konuşmasını orada yapmıştır (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980). Bir Akronlu üye de şunu hatırlar: “Bir yıldönümümüz olduğunda Dr. Bob’u isterdik”; Dr. Bob onları hiç geri çevirmemiştir (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980). Kitap ayrıca, bugün Akron’daki diğer gruplarda sekreterin “toplantılar, yıldönümleri ve konuşmacılar” hakkındaki duyuruları okuduğunu ve King School grubunun bunun yapılmadığı birkaç gruptan biri olduğunu ekler (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980).
Pittsburgh, 1945 dolayları: bir doğum günü pastası. Büyük Kitap’ın önceki bir baskısından çıkarılan ve Experience, Strength and Hope (2003) içinde yeniden basılan “Rom, Radyo ve İsyan” hikâyesinde, 1944 baharında A.A.’ya gelen yazar, eşinin ona “bu gecenin A.A.’daki ilk doğum günüm olduğunu” ve grubun “‘bir yıllık adam’ için her zamanki dondurma ve pastayı” yapacağını söylediğini anlatır (Experience, Strength and Hope, 2003). O Eylül’de bir kez içmiş ve kimseye söylememişti; bu yüzden konuşmak üzere çağrıldığında gruba yalnızca “‘dokuz aylık bir bebek’” olduğunu söyledi (Experience, Strength and Hope, 2003) ve yalanı bıraktığı için büyük bir rahatlama hissetti. Kendi anlatımına göre, bir yıllık ayıklık için pasta grubunda zaten “her zamanki” bir şeydi.
Bugünkü A.A. broşürlerinin söyledikleri
- A.A. Grubu… Her Şeyin Başladığı Yer (P-16), sekreterin görevleri arasında “grup isterse, üyelerin ayıklık tarihlerinin bir kaydını” tutmayı sayar (P-16, 2018). Bunu gruba bırakır.
- Ayrıca “Doğum Günü Planı”nı da anlatır: “Bazı üyeler A.A. yıldönümlerini Genel Hizmet Ofisi’ne bir şükran hediyesi göndererek kutlar” (P-16, 2018); örneğin ayıklığın her yılı için bir dolar. The A.A. Service Manual aynı planı anlatır: üyeler A.A. doğum günlerinde kişisel katkıda bulunur ve Genel Hizmet Ofisi “talep üzerine ücretsiz Doğum Günü Planı zarfları sağlar” (The A.A. Service Manual, 2024–2026 baskısı).
İki broşür de jetonlardan, madeni paralardan ya da madalyonlardan söz etmez. Doğum Günü Planı, bir jeton almakla değil, A.A.’nın hizmetlerine para vermekle ilgilidir.
Kitapların söylemedikleri
- Kaynaklarımızdaki hiçbir kitap, jetonları ya da madeni paraları ilk kimin dağıttığını ya da ne zaman dağıttığını söylemez.
- Hiçbir kitap, bir üyenin bir tane almak zorunda olduğunu, bir ayıklık tarihi tutmak zorunda olduğunu ya da ayık sayılmak için bir şey “almak” zorunda olduğunu söylemez.
- Bugünkü broşür, ayıklık tarihlerini tutmayı bir grubun “grup isterse” (P-16, 2018) yapabileceği bir şey olarak ele alır. Bu, Uzun biçim’in Dördüncü Geleneği’yle uyumludur: kendi işleri bağlamında hiçbir grup “vicdanları hariç bir otoriteye karşı sorumlu olmamalıdır” (s. 563). Bkz.: Dördüncü Gelenek: Genel Hizmet Ofisi bir gruba ne yapacağını söyleyebilir mi?
Büyük Kitap’ın bu konudaki kendi ölçüsü günlüktür. Üyelerinin sahip olduğu şey “manevi durumumuzun bakımına bağlı olan gündelik bir rahatlamadır” (s. 85).
Kendiniz okuyun
- 11. Bölüm, “Geleceğe Bakış” (s. 153): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt11.pdf
- Kişisel hikâyeler, Bölüm II (s. 335, 403–404, 413, 429–430): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_personalstories_partII.pdf
- Kişisel hikâyeler, Bölüm III (s. 500): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_personalstories_partIII.pdf
- Ek I, Geleneklerin Uzun biçimi (s. 563): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_appendicei.pdf
- P-16, The A.A. Group: https://www.aa.org/sites/default/files/literature/p-16_0723.pdf
- The A.A. Service Manual: https://www.aa.org/aa-service-manual
- Tam kitaplar, Dr. Bob and the Good Oldtimers, Pass It On ve Experience, Strength and Hope dahil: https://onlineliterature.aa.org
Kaynaklar
| Kaynak | Sayfalar | Tarih |
|---|---|---|
| Tüm kaynaklarımız (arandı): Büyük Kitap, broşürler, tarih, hikâyeler, hizmet | — | çeşitli |
| Alcoholics Anonymous, 1, 6, 11. Bölümler | 1, 85, 153 | 1939 |
| Ek I, Uzun biçim | 563 | 1946 |
| Kişisel hikâyeler, Bölüm II ve III | 335, 403–404, 413, 429–430, 500 | dördüncü baskı (2001) |
| “Rom, Radyo ve İsyan”, Experience, Strength and Hope içinde | — | hikâyenin geçtiği dönem 1944–45; kitap 2003 |
| Dr. Bob and the Good Oldtimers | — | 1980 |
| Pass It On | — | 1984 |
| P-16, The A.A. Group | — | 2018 |
| The A.A. Service Manual | — | 2024–2026 baskısı |
Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısa ve kaynaklıdır; Büyük Kitap © A.A. World Services, Inc.’e aittir.
Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.