Büyük Kitap Rehberlik Hakkında Ne Der?

İngilizce Büyük Kitap’ın ilk 164 sayfasında “sponsor” sözcüğü neredeyse hiç geçmez. Bu çoğumuzu şaşırtır; çünkü rehberlik A.A. hayatının bel kemiği gibi hisseder. Ama uygulamanın kendisi tam orada, 7. Bölüm “Başkalarına Yardım”da (s. 89–103) ayrıntılı biçimde ortaya konur. Bölüm, kitabın en çok alıntılanan vaatlerinden biriyle açılır: “Pratik tecrübe gösteriyor ki hiçbir şey içkiye karşı diğer alkoliklerle yoğun bir şekilde çalışmak kadar garantili bir koruma sağlayamamaktadır. Diğer aktiviteler başarısızlıkla sonuçlanırken, bu yöntemin işe yaradığı hep görülmektedir” (s. 89). Rehberlik tek cümlede budur. İyileşmiş bir alkolik, hâlâ ıstırap çeken biriyle oturur ve kendisine karşılıksız verileni aktarır.

Uygulama doğrudan On İkinci Basamak’tan doğar: “Bu basamakların sonucu olarak, manevi bir uyanışla bu mesajı taşımaya ve bu ilkeleri bütün işlerimizde uygulamaya çalıştık” (s. 60). 7. Bölüm bunu açıkça adlandırır: “On ikinci önerimiz: Bu mesajı diğer alkoliklere taşıyın!” (s. 89). Yani sorumuzun dürüst yanıtı şu: Büyük Kitap hiçbir unvanı ya da makamı tarif etmez. Bir eylemi tarif eder. Rehberlik, topluluğun daha sonra On İkinci Basamak çalışmasına, bir alkoliğin bir başkasına zaman içinde ve sevgiyle yaptığı çalışmaya verdiği addır.

Neden Başkalarıyla Çalışırız

Kitap bunu neden yaptığımız konusunda açıktır: bizi ayık tutar. “Başkalarına yardım etmek, sizin iyileşmenizin anahtarıdır” (s. 97). Daha önce biraz daha ileri gider: “bizim yaşamlarımız bizzat devamlı olarak başkalarını göz önünde bulundurmak ve onların ihtiyaçlarını nasıl karşılayabileceğimizi düşünmek üzerine kuruludur” (s. 20). Rehberlik bu yüzden hiçbir zaman rehberin bir lütfu değildir. Kitap bize yeni gelene programı anlatmamızı söylerken şunu ekler: “Aslında o size, sizin ona ettiğinizden fazla yardım ediyor olabilir” (s. 94). 6. Bölüm tüm bunları hazırlayan cümleyle kapanır: “Eylemle desteklenmeyen inanç, boş inançtır” (s. 88). Bulduğumuzu başkalarına vererek iyi kalırız.

Büyük Kitap Birine Nasıl Rehberlik Etmemizi Söylüyor

89. ve 96. sayfalar arası bir saha el kitabı gibi okunur. Doktorlar ve papazlarla birlikte çalışmamız ve asla eleştirmememiz söylenir; çünkü “Tek amacımız yardımcı olmaktır” (s. 89). İstemeyenin peşinden koşmamamız söylenir: “Eğer içkiyi bırakmak istemiyorsa, onu ikna etmeye çalışarak zaman kaybetmeyin” (s. 90). Yeni gelen dinlemeye hazır olduğunda yönergelerimiz basittir: “Ona tam olarak ne yaşadığınızı anlatın. Manevi yönü de özgürce vurgulayın” (s. 93). Tecrübe paylaşırız, vaaz vermeyiz. Kitap bizi şöyle uyarır: “Bir alkolikle asla ahlaki ya da manevi bir fildişi kulesinden aşağıdakilere vaaz verir gibi konuşmayın; sadece manevi araçlarınızı orta yere koyun ve bırakın incelesin” (s. 95). Ve kendi cevaplarımız konusunda bizi mütevazı tutar: “Biz Tanrı üzerinde bir tekele sahip değiliz; sahip olduğumuz sadece bizim için işe yaramış bir yaklaşımdan ibarettir” (s. 95).

Rehber Kendini Değil, Tanrı’yı Gösterir

7. Bölüm, her rehberin ve her yeni gelenin duyması gereken bir sınır çizer. İlişki bir köprüdür, koltuk değneği değil. Kitap şöyle der: “gücümüzü Tanrı yerine başkalarından almayı bırakana kadar içkiyi bırakamıyoruz” (s. 98). Sonra bölümün en güçlü cümlesi gelir: “Herkese rağmen iyileşebileceği fikri herkesin aklına kazınsın. Tek koşul Tanrı’ya güvenmesi ve bahar temizliğini yapmasıdır” (s. 98). İyi bir rehber bizi Basamaklardan geçirir ve sonra yoldan çekilir; kendisinin ötesinde, gerçekten iyileştiren Güç’ü gösterir. Kitaba göre görevimiz, “diğerlerine en çok fayda sağlayabileceğiniz yerde olmak”tır (s. 102).

Yani yeniysek, bu Basamaklarla iyileşmiş birini arar ve kitabın içinden sayfa sayfa bizi geçirmesini isteriz. Bir miktar ayıklığımız varsa, mesaj daha da basit: Bu çalışma ekstra puan değildir. Programın kendi koruma planıdır ve bir vaadi vardır. İnsanların iyileşmesini, yalnızlığın ortadan kaybolmasını ve etrafımızda bir topluluğun büyümesini izlemek, kitaba göre “kesinlikle kaçırmamanız gereken bir tecrübe”dir (s. 89). Yeni gelenlerle sık iletişim, “hayatımızın aydınlık bir yanı” olarak adlandırılır (s. 89). Bugün mesajı biz taşırız ve mesaj bizi taşır.