On İki Kavram, On İki Gelenekle aynı şey mi?
Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun
Kısaca:
- Hayır. Bunlar, on altı yıl arayla yazılmış iki farklı on iki maddelik küme. Gelenekler ilk kez 1946’da basıldı ve A.A. gruplarına ve bir bütün olarak A.A.’ya yol gösterir. Kavramları Bill W. 1962’de yazdı; A.A.’nın dünya hizmeti kuruluşlarının (Genel Hizmet Konferansı, vekiller, hizmet şirketleri ve bunların personeli) birbirleriyle ve gruplarla nasıl ilişki kurduğunu anlatır.
- Büyük Kitap’ın Ek VII’si bunu iki cümleyle söyler: “A.A.’nın On İki Adım’ı kişisel iyileşmenin prensipleridir” ve “On İki Gelenek ise derneğimizin birliğinin teminatıdır” (s. 574). Kavramlar, hizmet yapısındaki öğelerin “cevabi ve hizmet ettiklerine karşı sorumlu kalmalarını sağlamak” için vardır (s. 574).
- Birbirleriyle bağlantılılar. Bill, Kavramları Geleneklerin, en çok da İkinci Gelenek’in üzerine kuruyor ve On İkinci Kavram, Konferans’ı “A.A. Geleneği’nin ruhuna uymaya” bağlıyor (Twelve Concepts for World Service, Kavram 12).
- Farklı biçimlerde değiştirilirler. Bir Geleneği değiştirmek, yanıt veren grupların dörtte üçünün yazılı onayını gerektirir. Kavramlardan yalnızca Kavram 12 (Konferans Tüzüğü’nün 12. Maddesi) bu şekilde korunuyor.
İki farklı zaman
Gelenekler ilk kez 1946’da Grapevine’de on iki madde olarak basıldı; bu “uzun biçim”dir. Büyük Kitap bunları Ek I’de yeniden basar ve kısa biçimin “İlk defa 1946’da yayımlanan orijinal ‘uzun biçimdeki’ A.A. Gelenek’lerinin kısaltılmış bir versiyonudur” olduğunu söyler (s. 561). Bunlar iki kurucu da hayattayken yazıldı.
Kavramlar, “Kurucu ortak Bill W. tarafından 1962’de yazılan” (s. 574) metinlerdir; Dr. Bob’un ölümünden on iki yıl sonra yazıldılar ve o yılın Nisan ayında Genel Hizmet Konferansı tarafından kabul edildiler. Tek cümlelik kısa biçimleri 1971’de onaylandı ve 2001’de dördüncü baskıda Büyük Kitap’a eklendi (s. xii).
İki farklı konu
Geleneklerin Uzun biçimi gruplara ve üyelere hitap eder: kimlerin üye olabileceği (iyileşmek isteyen her alkolik), bir grubu neyin oluşturduğu (İngilizce metinde başka hiçbir bağlantısı olmayan, Türkçe baskıda başka bir maksada hizmet etmeyen iki ya da üç alkolik), grubun özerkliği, tek asıl amaç, para, mülk, dışarıdaki konular, adsızlık (s. 563–566).
Kavramlar hizmet kuruluşlarına seslenir. Kavram 1, “dünya hizmetleri” üzerindeki nihai otoritenin nerede durduğuyla ilgilidir; geri kalanlar Konferans’ı, vekilleri, komitelerini, iki hizmet şirketini, yöneticileri ve ücretli personeli kapsar. Bill’in girişi, Kavramların “hizmet yapımızın ‘neden’ini” ortaya koyduğunu söylüyor (Twelve Concepts for World Service, Giriş).
Ayrıca farklı biçimde yazılmışlardır. Bill, “Her Kavram aslında birbiriyle ilişkili ilkelerden oluşan bir grup olduğu için” (Twelve Concepts for World Service, Giriş) Basamaklar ve Gelenekler kadar kısa yapılamayacaklarını söylüyor. Her Kavramla birlikte uzun bir deneme gelir; Geleneklerin Uzun biçimi ise her biri bir paragraftır.
Nasıl bağlanıyorlar
Bill, Kavramları ikinci bir Gelenekler kümesi olarak sunmuyor. Onları, Geleneklerin A.A.’nın hizmet merkezine uygulanmış hali olarak sunuyor:
-
2. Gelenek. Uzun Biçim şöyle der: “Grubumuzun amacı için sadece bir tek nihai otorite vardır; o da kendini grup bilincimizde ifade eden sevgi dolu bir Tanrı’dır” (s. 563). 1. Kavram 2. Geleneği anar ve ilkelerinin “apaçık: A.A. grupları nihai otorite olacak; liderlerine yalnızca devredilmiş sorumluluklar emanet edilecek” olduğunu söyler (Dünya Hizmetleri için On İki Kavram, 1. Kavram). 2., 3., 4., 5. ve 10. Kavramların hepsi onun “güvendiğimiz hizmetkârlar” ifadesine dayanır. Bill’in baştan sona adını andığı Gelenek, 2. Gelenektir. Aşağıdaki bağlantılar bizimdir: yazılar bu Uzun biçim bölümlerine atıf yapmaz; yalnızca 12. Kavram, ilk Güvencesini dışarıdan para almayı reddetmeye, beşincisini ise kamusal tartışmaya karşı olan Geleneğe dayandırır.
-
Uzun Biçim 9. Gelenek. “Genel Hizmet Kurulu vekillerimiz tesir itibarıyla A.A. Genel Hizmet Komitesi’ni oluştururlar” (s. 565); 1946’da kurul hâlâ Alcoholic Foundation idi, 1954’te yeniden adlandırıldı. 6. ila 8. Kavramlar bu vekillerin neler yapıp neler yapmadığını ayrıntılı olarak açıklar.
- Uzun Biçim 6. ve 7. Gelenek. Mülk: “A.A.’nın işine yarayabilecek her türlü mevsuk malın bağımsız olarak şirketleştirilip idare edilmesi gerektiği düşüncesindeyiz” (s. 564); ihtiyat sınırını aşan hazineler: “herhangi bir A.A. amacı belirtmeden ihtiyatsızca fon toplayan A.A. haznedarlarını da oldukça endişeli bir şekilde takip etmekteyiz” (s. 564). 8. Kavram hizmet şirketlerini birbirinden ayrı tutar; 12. Kavram’ın ilk iki Güvencesi servet ve ihtiyatlı bir yedek akçe ile ilgilidir.
- Uzun Biçim 8. Gelenek. Özel çalışanlar için: “Böylesi özel hizmetlerin karşılığı hakkınca verilecektir” (s. 564). 11. Kavram, ücretli A.A. personeline nasıl davranılması ve nasıl ücret ödenmesi gerektiğini söyler.
- Uzun Biçim 10. Gelenek. “Adsız Alkolikler gruplarının karşı çıktığı hiç kimse yoktur” (s. 565). 12. Kavram’ın Beşinci Güvencesi: kamusal tartışma yok, cezalandırma yok.
Her biri kime uygulanır
Gelenekler A.A. gruplarını ve bir bütün olarak A.A.’yı yönetir. Kavramlar ise dünya hizmeti yapısı için yazılmıştır. Bill, ilkeleri için “elbette tüm yapımız boyunca iyi bir etkiyle kullanılabilir” der (Dünya Hizmetleri için On İki Kavram, Giriş); P-8 (1986) ise Güvencelerin “diğer tüm A.A. birimleri için de geçerli” olan ilkeleri dile getirdiğini söyler (P-8). Ama Kavramlardaki hiçbir şey kimseye bir grubun üzerinde otorite vermez. 12. Kavram, Konferans’a “herhangi bir yönetme eylemini” yasaklar (Dünya Hizmetleri için On İki Kavram, 12. Kavram) ve Uzun biçim, bir grubun kendi işlerinde şöyle olduğunu söyler: “Kendi işleri bağlamında hiçbir A.A. grubu vicdanları hariç bir otoriteye karşı sorumlu olmamalıdır” (s. 563).
Her biri nasıl değiştirilebilir
Kavramlar, hizmet yapısının çoğunun kolayca değiştirilebileceğini söylüyor. Bill, bir iki istisnayla birlikte “Konferans Tüzüğü’nün kendisinin kolayca değiştirilebileceğini” belirtiyor (Twelve Concepts for World Service, Giriş).
İstisnalar Gelenekler ve 12. Madde’dir. 1955 St. Louis kararı, ne Geleneklerin ne de 12. Madde’nin Güvencelerinin, dünyanın kayıtlı gruplarına danışılmadan, onlara en az altı ay süre tanınmadan ve “böyle bir öneriye yanıt veren kayıtlı grupların en az dörtte üçünün” yazılı “onayı” alınmadan değiştirilemeyeceğini söylüyor (The A.A. Service Manual, 2024–2026, Ek L). Kavram 12, 12. Madde’dir; Bill’in “Bu yüzden onları A.A.’nın On İki Geleneği ile aynı sıraya koyduk” diye yazmasının nedeni budur (Twelve Concepts for World Service, Kavram 12).
Bir tarih ayrıntısı: ilk basıldığı haliyle 1955 Tüzüğü, Geleneği değiştirmek için yalnızca “bütün A.A. gruplarının üçte ikisinin yazılı onayını” istiyordu (The A.A. Service Manual, 2024–2026, Ek K, Özgün Konferans Tüzüğü, 1955). 1957 Konferansı bunu, St. Louis kararıyla uyumlu olarak dörtte üçe çıkardı ve On İki Basamağı ekledi (The A.A. Service Manual, 2024–2026, Ek K, dipnot 4). Kavram 1’den 11’e kadar bu tür bir koruma yok.
Kendiniz okuyun
- Gelenekler, kısa ve uzun biçim (Ek I, s. 561–566), A.A.’dan ücretsiz (İngilizce): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_appendicei.pdf
- Kavramlar, kısa biçim (Ek VII, s. 574–575; İngilizce): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_appendicevii_.pdf
- P-8, The Twelve Concepts for World Service Illustrated: https://www.aa.org/twelve-concepts-illustrated
- Kavramlar makalelerinin tamamı The A.A. Service Manual combined with Twelve Concepts for World Service kitabındadır: https://www.aa.org/aa-service-manual (satış adresi: https://onlineliterature.aa.org)
- İlgili: On İki Kavram nedir ve neden yazıldı? · Geleneklerin Uzun biçimi nedir? · Kavram 12: Konferans’ın Genel Güvenceleri nelerdir?
Kaynaklar
| Kaynak | Nerede | Yazıldığı / ilk yayımlandığı |
|---|---|---|
| Alcoholics Anonymous, Ek I, Gelenekler (kısa ve uzun biçim) | s. 561–566 | Uzun Biçim 1946; kısa biçim 1950’ye kadar; Büyük Kitap’ta 1955’ten beri |
| Alcoholics Anonymous, Ek VII, Kavramlar (kısa biçim) | s. 574–575 | Kavramlar 1962; kısa biçim 1971; Büyük Kitap’ta 2001’den beri |
| Alcoholics Anonymous, Giriş | s. xii | 2001 |
| Twelve Concepts for World Service (Bill W.), Giriş, Kavram 1 ve 12 | The A.A. Service Manual içinde, 2024–2026 baskısı | 1962 |
| Konferans Tüzüğü (özgün 1955 metni ve değişiklikler); St. Louis kararı | The A.A. Service Manual, 2024–2026, Ek K ve L | Tüzük ve karar 1955; değişiklikler 1957’den itibaren |
| P-8, The Twelve Concepts for World Service Illustrated | — | ilk basım 1986; © 2017 |
Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısadır ve kaynağı belirtilir; Büyük Kitap, Service Manual ile Twelve Concepts for World Service ve P-8 © A.A. World Services, Inc.’e aittir.
Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.