Beni ayık tutuyorsa başkalarına yardım etmek bencillik mi?
Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun
Kısaca:
- Büyük Kitap, diğer alkoliklere yardım etmenin yardım edenin kendi ayıklığını koruduğunu açıkça söyler (ss. 89, 94, 97). Bunu gizlemez ve asla bencillik olarak adlandırmaz.
- Kitap ayrıca bu amacın aşılmasını bekler. İlk üyeler için, ayık kalmak istiyorlarsa başkalarına yardım etmek zorunda olduklarını bildiklerini, ama “bu amaç ikincil bir amaca dönüştü” (s. 159) der.
- 7. Bölüm yardım edeni sürekli diğer adama çevirir: onu özgür ve size hiçbir borcu olmayan biri olarak bırakın (s. 94), ne alacağınızı değil ne katabileceğinizi düşünün (s. 102) ve ona “başkalarının iyiliğini kendi iyiliğinden önde tutmasının” (s. 94) önemini anlatın.
- Dr. Bob 1948’deki konuşmasında, erken dönemdeki yardımlarının bir ölçüde kendisi zarar görmesin diye olduğunu kabul etti ve buna bencillik derseniz “tamamen haklı olurdunuz” dedi.
Bu, aynı sayfaları daha kısa ele alan On İkinci Basamak gerçekte ne diyor? ile örtüşür.
Kitabın yardım edenin kendi ayıklığı hakkında söyledikleri
Kitap bunu birden fazla kez, özür dilemeden söyler:
- 7. Bölüm şöyle açılır: “hiçbir şey içkiye karşı diğer alkoliklerle yoğun bir şekilde çalışmak kadar garantili bir koruma sağlayamamaktadır” (s. 89).
- Yeni gelene, “bunu ona aktarışınızın kendi iyileşmeniz için hayati bir parça teşkil ettiğini” (s. 94) söyleyin. “Aslında o size, sizin ona ettiğinizden fazla yardım ediyor olabilir” (s. 94).
- “Başkalarına yardım etmek, sizin iyileşmenizin anahtarıdır” (s. 97).
- Eşlere: “kendi ayıklığını devam ettirebilmesi için başka insanlarla çalışması gerekiyor” (s. 119); ailelere ise diğer alkoliklere yardım etmesine izin vermelerini söyler, çünkü ilk günlerde “alkoliklere yardım etmek ayık kalmasını başka hiçbir şeyin edemeyeceği bir şekilde garanti edecektir” (ss. 129–130).
Niyet hakkında söyledikleri
Yararı adlandıran aynı bölüm, yardım edenin dikkatini kendisinden uzaklaştırır:
- Yeni gelene, “başkalarının iyiliğini kendi iyiliğinden önde tutmasının” (s. 94) ne kadar önemli olduğu söylenir.
- Yardım eden uykusunu, parasını, mahremiyetini ve evdeki huzurunu kaybedebilir (s. 97).
- “Bu fırsattan ne elde edeceğinizi düşünmeyin. Ona ne getirebileceğinizi düşünün” (s. 102).
- İnancın esaslı olabilmesi için ona “öz fedakârlığın ve bencilce olmayan, yapıcı eylemin” (s. 93) eşlik etmesi gerekir.
11. Bölüm, ilk Akron üyelerindeki değişimi anlatır. “Ayık kalmak istiyorlarsa diğer alkoliklere yardım etmek zorunda olduklarını biliyorlardı ama bu amaç ikincil bir amaca dönüştü” (s. 159). “Başkaları için kendilerinden bir şeyler vermekte buldukları mutluluk asıl amaçları olmuştu” (s. 159).
Kitabın alkolik teşhisi bunu önemli kılar. “Bencillik —benmerkezcilik! Bizce bütün problemlerimizin kökü bu” (s. 62). Yalnızca kendinizi korumak için yapılan iş bu kökü olduğu gibi bırakırdı; kitabın “sizi ayık tutuyor” demekle yetinmemesinin nedeni budur.
Dr. Bob’un söyledikleri (1948)
Son büyük konuşmasında Dr. Bob açık sözlüydü. Başka insanları sevmeyi zor buluyordu ve başlangıçta, kısmen kendisi sarhoş olmasın diye, “öteki adama yardımcı olmaya çalışır gibi yaptı” (P-53). “Buna sadece bencilliğin bir görünümü diyebilirsiniz ve tamamen haklı olurdunuz” (P-53). Sonra şunu ekledi: asıl sayılan hizmet “kendinden vermektir” (P-53); emek ve zaman olarak, birinden kurtulmak için verilen bir bozuk para olarak değil.
Peki, bencillik mi?
Metin yardım için o sözcüğü kullanmaz ve yardım edenin hiçbir şey kazanmadığını da ileri sürmez. Yaptığı şey, kendini koruma gerekçesini, alkoliklerle yapılan gerçek çalışmanın zamanla aşındırdığı bir başlangıç noktası olarak ele almaktır. Kitabın kendi ölçütü 7. Bölüm’dedir: yeni gelenin size hiçbir borcu yoktur (s. 94) ve ilişkiyi bitirmek isterse gücenmemelisiniz (s. 94). Yanında fatura gelen yardım, bölümün anlattığı şey değildir.
Kendiniz okuyun
- Bölüm 7, “Başkalarına Yardım” (s. 89–103), A.A.’dan ücretsiz (İngilizce): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt7.pdf
- Bölüm 11, Geleceğe Bakış (s. 151–164): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt11.pdf
- The Co-Founders of Alcoholics Anonymous (P-53), Dr. Bob’un konuşmasıyla birlikte: https://www.aa.org/sites/default/files/literature/P-53_0725.pdf
- İlgili: On İkinci Basamak gerçekte ne diyor?
Kaynaklar
| Kaynak | Sayfalar | Tarih |
|---|---|---|
| Alcoholics Anonymous, 5. Bölüm, “Programımız Hakkında” | 62 | 1939 |
| Alcoholics Anonymous, 7. Bölüm, “Başkalarına Yardım” | 89, 93–94, 97, 102 | 1939 |
| Alcoholics Anonymous, 8. Bölüm, “Eşler İçin” ve 9. Bölüm, “Sonrasında Aile İlişkileri” | 119, 129–130 | 1939 |
| Alcoholics Anonymous, 11. Bölüm, “Geleceğe Bakış” | 159 | 1939 |
| Dr. Bob’un son büyük konuşması, P-53 The Co-Founders of Alcoholics Anonymous içinde | P-53, s. 16–18 | konuşma Aralık 1948’de yapıldı; ilk kez Grapevine’de basıldı, Haziran 1973; broşür © 2017 |
Büyük Kitap sayfa numaraları (İngilizce) dördüncü baskıdandır (2001).
Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısadır ve kaynakları belirtilir. Büyük Kitap ile P-53’ün telif hakkı © A.A. World Services, Inc.’e, Dr. Bob’un konuşmasının telif hakkı © AA Grapevine, Inc.’e aittir.
Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.