Alkolik olup olmadığımı nasıl anlarım?
Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun
Kısaca:
- Büyük Kitap cevabı size bırakır. “Herhangi bir kişiye alkolik demeyi sevmeyiz, ama kendinize hızla teşhis koyabilirsiniz.” (s. 31).
- En açık testi Bölüm 4’tedir: “Gerçekten istediğinizde tamamen bırakamadığınızı ya da içerken aldığınız miktar üzerinde pek kontrolünüz olmadığını görüyorsanız, muhtemelen alkoliksiniz.” (s. 44).
- Üç tür içiciyi anlatır: ölçülü içici, ağır içici ve “gerçek alkolik”; ve sonuncunun işareti, başladığında kontrolü kaybetmesidir (s. 20–21). Ayrıca iki deney önerir: biraz kontrollü içmeyi denemek (s. 31–32) ya da bir yıl boyunca içkiyi bırakmayı denemek (s. 34).
- A.A. kimseye teşhis koymaz. Bugünkü grup broşürü, A.A.’nın “tıbbi ya da psikolojik teşhis veya prognoz koymadığını” söyler (P-16, 2018).
Üç tür içen (2. Bölüm)
Bölüm 2 içicileri şöyle sınıflandırır (s. 20–22):
- Ölçülü içici, iyi bir sebebi varsa “içkiyi tamamen bırakmakta pek zorluk çekmez” (s. 20); alır ya da bırakır.
- Ağır içici sağlığına zarar verebilir, ama sağlık sorunu, âşık olmak ya da doktor uyarısı gibi yeterince güçlü bir sebep verilirse “o da durabilir ya da ölçülü olabilir, ancak bunu zor ve sıkıntılı bulabilir ve hatta tıbbi müdahaleye ihtiyaç duyabilir” (s. 21).
- Gerçek alkolik “ölçülü bir içici olarak başlayabilir” ama “içki hayatının bir aşamasında, içmeye başladığında içki tüketimi üzerindeki tüm kontrolünü yitirmeye başlar” (s. 21). Bölüm onu bir buçuk sayfa boyunca anlatır, sonra bunun “gerçek alkolik için hiçbir şekilde kapsamlı bir tablo olmadığını” ekler (s. 22).
Bölümün merkezi ilk kadehtir. Alkolik herhangi bir alkol aldığında, “hem bedensel hem zihinsel anlamda” bir şey olur ve onun durması neredeyse imkânsız hale gelir (s. 22–23); ve belirli zamanlarda “İlk kadeh karşısında savunmasız durumdayız.” (s. 24).
Kendinize teşhis koyun (3. Bölüm)
Bölüm 3, kimin “bizden biri” olduğu ve olmadığı üzerinedir:
- İlk itiraf içeridedir. “Bizler alkolik olduğumuzu tüm benliğimizle kabullenmemiz gerektiğini öğrendik.” (s. 30).
- İşe yaramayan yöntemler uzun uzun sayılır: yalnızca bira içmek, içki sayısını sınırlamak, asla tek başına içmemek, asla sabah içmemek, içki değiştirmek, içkiye yemin etmek ve daha fazlası (s. 31).
- Bar testi. “En yakın bara gidin ve kontrollü içmeye çalışın.” (s. 31). İçmeyi deneyin ve birden durun, birden fazla kez. “Kendinize karşı dürüstseniz karar vermeniz uzun sürmez.” (s. 32).
- Yıl testi. “Biri bu tehlikeli alana girip girmediğinden şüphe ediyorsa, bir yıl boyunca içkiyi bırakmayı denesin.” (s. 34). Gerçek bir alkolikse ve ileri bir aşamadaysa, “başarı şansı pek azdır” (s. 34). Ama testi geçmek de meseleyi çözmez: “Uzun bir süre durabilseniz de hâlâ potansiyel bir alkolik olabilirsiniz.” (s. 34).
- Süre ve miktar ölçü değildir. “Ciddi biçimde etkilenmek için uzun süre içmek ya da bazılarımızın içtiği miktarları içmek şart değildir.” (s. 33). Otuz yaşında ya da daha genç birkaç ilk üye yalnızca birkaç yıldır içiyordu ve kendilerini “yirmi yıldır içenler kadar çaresiz” buldu (s. 33).
- Neden görmek zor. Üyelerin çoğu gerçek alkolik olduklarını kabul etmeye isteksizdi: “Hiç kimse bedenen ve zihnen çevresindekilerden farklı olduğunu düşünmeyi sevmez.” (s. 30). “Bir şekilde, bir gün içkisini kontrol edeceği ve keyif alacağı” (s. 30) fikri her anormal içicinin büyük takıntısıdır.
Bölüm kendi amacını açıkça belirtir: okuyucuların “kendi tatmin olacakları şekilde, bizden biri olup olmadıklarını belirlemelerine” yardım etmek (s. 34).
Doktorun tarifi
“Doktorun Görüşü”nde Dr. Silkworth, alkolik türlerinin hepsinin ortak bir noktasını adlandırır: “istek olgusu gelişmeden içmeye başlayamazlar” (s. xxx). Ayrıca içki olmadan rahat edemeyen alkoliğin huzursuzluğunu, sinirliliğini ve hoşnutsuzluğunu anlatır (s. xxviii–xxix).
Başkasının hükmü yok
Kitap, bunun başkasının değil, sizin vardığınız sonuç olduğu konusunda titizdir. Bir adayla konuşan üye “onu alkolik diye damgalamamaya dikkat etmeli” (s. 92) ve sonucu kendisinin çıkarmasına izin vermelidir. Bill W.’nin üyelik üzerine 1946 tarihli yazısı, yeni gelenin A.A.’ya “yalnızca alkolik olabileceğinden şüphelendiği için” katılabileceğini söyler (P-17, “Who Is a Member of Alcoholics Anonymous?”, 1946). Ve bugün A.A. teşhis koymaz (P-16, 2018). Bir doktor hastasına alkolik olduğunu söyleyebilir; kitap bunu memnuniyetle karşılar (s. 92).
Eşin tarafı için Bölüm 8, kocaları ağır içiciden ailesinin umudunu kestiği kişiye kadar dört türe ayırır ve istemesine rağmen içkiden uzak duramayan ikinci türün “gerçek bir alkoliğin belirtilerini taşıdığını” söyler (s. 109). Bkz. Eşim (ya da kocam) içiyor. Büyük Kitap ne yapmamı söylüyor?
Kendiniz okuyun
- Bölüm 2, “Bir Çözüm Var” (s. 17–29; İngilizce): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt2.pdf
- Bölüm 3, “Alkolizm Hakkında Daha Fazla Bilgi” (s. 30–43; İngilizce): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt3.pdf
- Bölüm 4, “Biz, Agnostikler” (s. 44–57; İngilizce): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt4.pdf
- “Doktorun Görüşü” (s. xxv–xxxii; İngilizce): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_foreworddoctorsopinion.pdf
- İlgili: Bir alkolik bir daha normal içebilir mi? · “Ben alkolikim” demek zorunda mıyım? “Adım ___, ben bir alkoliğim” Büyük Kitap’ta geçiyor mu? · Büyük Kitap, hastalık olarak alkolizmle ne demek istiyor?
Kaynaklar
| Kaynak | Sayfalar | İlk yayım |
|---|---|---|
| Alcoholics Anonymous, “Doktorun Görüşü” | xxviii–xxx | 1939 |
| Alcoholics Anonymous, 2, 3, 4, 7 ve 8. Bölümler | 20–24, 30–34, 44, 92, 109 | 1939 |
| P-17, “Who Is a Member of Alcoholics Anonymous?” | — | 1946 |
| P-16, The A.A. Group | 39 | 2018 |
Büyük Kitap sayfa numaraları (İngilizce) dördüncü baskıdandır (2001).
Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısa ve kaynaklıdır; Büyük Kitap ve P-16 © A.A. World Services, Inc.’e aittir; P-17’deki makaleler © AA Grapevine, Inc.’e aittir.
Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.