Ana sayfa › Kitaplardan A.A. soruları › Yeni gelen ve aile için

Eşim içiyor. Büyük Kitap ne yapmamı söylüyor?

Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun

Kısaca:

  • 8. Bölüm, “Eşler İçin” (s. 104–121), Büyük Kitap’ın cevabıdır. 1939’da, üyelerin eşlerinin sesiyle, çok içen erkeklerin eşlerine seslenmek üzere yazılmıştır (sonraki tarih kitapları bunu Bill W.’nin yazdığını söyler) ve önerileri bir alkolikle yaşayan herkese, erkek ya da kadın, “uyarlanabilir” (s. 104, sonraki baskıdaki not).
  • Temel tavsiyesi: öfkelenmeyin, ona içkisi hakkında ne yapması gerektiğini söyleyip dırdır etmeyin, içkisinin çocuklarınızla ve arkadaşlarınızla ilişkilerinizi bozmasına izin vermeyin ve ona hasta biri olarak, “tıpkı zatürre olmuş gibi” (s. 108) davranın.
  • Ayrıca “tamamen kötü niyetli” (s. 108) olan, ne kadar sabır gösterilse de hiçbir şeyin değişmeyeceği bir koca için bir istisna yapar: “Eğer onun bu tipte birisi olduğundan eminseniz ayrılmanın daha iyi bir karar olduğunu düşünebilirsiniz.” (s. 108).
  • Eşi programı kendisinin de denemeye çağırarak sona erer: kadınlar manevi ilkeleri uygulayınca “kendi sorunlarımızın da çözüldüğünü görüyoruz” (s. 116) diyorlar. Al-Anon, A.A. programının genel ilkelerini rehber edinir, bölümün yazılmasından yaklaşık on üç yıl sonra kuruldu ve A.A.’dan tamamen ayrıdır (s. 121, sonraki baskıdaki not).

Kim yazdı, kimin için

Bölüm “Adsız Alkolikler ile evli kadınlar” (s. 104) sesinden yazılmıştır; bu kadınların bazı sorunları çözülmüş, bazıları çözülmemiştir. Kitabın kendisi kalemi kimin tuttuğunu söylemez. Sonraki iki tarih kitabı da bölümü Bill W.’nin yazdığını söyler: “Bill bölümü bizzat yazdı; bu bölüm sonradan ‘Eşler İçin’ diye anılır oldu” (Dr. Bob and the Good Oldtimers, 1980) ve Lois W. şunu hatırlar: “Bill yazdı, ben de çok kızdım” (Pass It On, 1984); bunu kendisinin yazmayı teklif ettiğini, Bill’in ise kitabın geri kalanıyla aynı üslupta olmasını istediğini söyler (Pass It On). Yazdıkları, kendi sözleriyle, “bir alkoliğe kan ya da sevgi bağıyla bağlı hemen herkes için geçerli olacaktır” (s. 104). Sonraki baskıdaki bir dipnot, bunun A.A.’da kadınların az olduğu bir dönemde yazıldığını ve bu yüzden içenin koca olduğunu varsaydığını söyler, ama “burada sunulan önerilerin çoğu hala içmeye devam eden ya da A.A.’da iyileşmekte olan kadın bir alkolikle yaşayan birisine yardımcı olacak şekilde de uyarlanabilir” (s. 104).

Neler yaşadılar (s. 104–108)

Açılış sayfaları, eşlerin yaşadıklarının ve nasıl tepki verdiklerinin açık bir dökümüdür: gururu ve itibarı korumak için söylenen yalanlar, yalvarmalar, sabır, hırçınlık, kaçış, karşılık olarak yaşanan ilişkiler, yalnızlık, para (banka hesapları “haziran ayında kar misali eriyip giderdi”, s. 106), çocuklara ve eve yönelik şiddet ve sonunda “tatil yerleri, sağlık evleri, hastaneler ve hapishanelere havaleyi” (s. 107). Hatalarının birçoğu, kendi deyişleriyle, “alkolizm konusundaki cehaletten kaynaklanmıştı” (s. 107).

Ana tavsiye

  • O hastadır. “Ne söylese yahut yapsa da alkolik eşinizi suçlamamaya çalışın.” (s. 108). “O yalnızca oldukça hasta ve uzlaşılamaz olan bir başkası.” (s. 108). “Elinizden geldiğinde ona tıpkı zatürre olmuş gibi muamele gösterin.” (s. 108).
  • Zarar kastettiği durumlar dışında. “Bazı erkeklerin tamamen kötü niyetli olduğunun, ne kadar fazla sabır gösterilse de bir şeyin değişmeyeceğinin farkındayız.” (s. 108). Böyle bir adam bu bölümü “anında başınıza kakabilir” (s. 108) ve eş buna izin vermemelidir. “Sizin ve çocuklarınızın hayatını mahvetmesine izin vermek doğru mu?” (s. 108).
  • Neyle karşı karşıya olduğunuzu bilin. Bölüm dört tür içen koca anlatır: ılımlılaşabilecek ya da bırakabilecek ağır içici; kontrol kaybı gösteren, “gerçek bir alkoliğin belirtileri” (s. 109) taşıyan; çok daha ileri gitmiş olan ki onun için “oldukça ümitli olabilirsiniz” (s. 110); ve ailesinin umudu kesmiş olduğu, yine de iyileşebilecek olan (s. 110).
  • Asla öfkelenmeyin. “Başarının ilk ilkesi asla sinirlenmemeniz gerektiğidir.” (s. 111). Geçici olarak ayrılmak zorunda kalsa bile, kin gütmeden gitmelidir (s. 111).
  • Ona ne yapacağını söylemeyin. “Bir sonraki kanaatimiz ona asla alkol konusunda ne yapması gerektiğini söylememeniz.” (s. 111). Onu dırdırcı biri olarak görürse, yardım etme şansı “sıfır olabilir” (s. 111).
  • Kendi hayatınız. “Eşinizin içki alışkanlığının çocuklarınız ve arkadaşlarınızla ilişkilerinizi bozmasına izin vermeyin.” (s. 111). “Eşiniz içmeye devam etse de dolu ve anlamlı bir hayata sahip olmanız mümkün.” (s. 111). “Eşinizi ıslah etmeyi kendinize amaç haline getirmeyin.” (s. 111).
  • Konuşmaya hazır olduğunda. Konuyu kendisi açsın. Kitabı ya da yalnızca alkolizm bölümünü okumasını önerin (s. 111–112). İkinci tür koca için, bir içki aleminden sonra, kendi hatırınız için değil, gerçekten ve kalıcı olarak bırakmak isteyip istemediğini sorun (s. 112). İlgilenmiyorsa onu rahat bırakın; “ne kadar acele ettirirseniz iyileşmesi o kadar ertelenebilir” (s. 113).
  • Onun yerine yalan söylemeyin. İşvereni ve arkadaşları karşısında onu örtbas etmeyin; “Mümkünse açıklamayı eşiniz yapsın.” (s. 115). Arkadaşlara hastalığının doğasını sessizce bildirmek mahcubiyetin büyük kısmını ortadan kaldırır (s. 115).
  • Çocuklar. Babalarından korunmaları gerekmedikçe, içerken onlarla girdiği tartışmalarda taraf tutmayın (s. 115).
  • İşini kaybederse, bu bir nimet olabilir ve bırakmayı istemesinin yolunu açabilir (s. 116).
  • Bir yere yatırılması gereken ya da tehlikeli. Bırakamıyor ya da bırakmak istemiyorsa: “Çok tehlikeli hale geldiklerinde yapılabilecek en düşünceli şeyin onları bir yere kapatmak olduğunu düşünüyoruz ancak tabii ki her zaman iyi bir doktora danışılmalıdır” (s. 114). “Yine de bazen hayata sıfırdan başlamanız gerekir.” (s. 114).

Programı kendiniz deneyin (s. 116–117)

Eşler, kendilerinde de gurur, kendine acıma, gösteriş ve bencillik bulduklarını ve “Tanrı’ya ihtiyaç duymayacak kadar iyi olduğumuz düşüncesi saçmaydı” diye anladıklarını söylüyor (s. 116). Ruhani ilkeleri uygulamaya koyduklarında, “kendi sorunlarımızın da çözüldüğünü görüyoruz” diyorlar (s. 116). “Programımızı denemenizde ısrar ediyoruz” (s. 117).

O içkiyi bırakırsa (s. 117–121)

Her sorun ortadan kalkmaz. Bölüm; bir kitabın içindekilerin ya da başka bir alkoliğin, kendi sevgisinin yıllarca başaramadığı şeyi haftalar içinde başarmış olmasına duyulan kızgınlığa karşı (s. 118), eşin başka alkoliklere yardım etmek için harcadığı zamanı kıskanmaya karşı (s. 119) ve onu cazibelerden korumaya çalışmaya karşı (s. 120) uyarır. Adil bir başlangıçtan sonra kayarsa ve gerçekten bırakmak istiyorsa, “bazı vakalarda bunun yaşanması hiç de kötü bir şey değildir” (s. 120). “Eğer sarhoş olursa kendinizi suçlamayın.” (s. 120).

Alkol bırakıldıktan sonraki dönem için bkz. İçki bırakıldıktan sonra aileye ne olur?

Bölümün ötesinde yardım

Bölümün sonundaki sonraki baskı notu (s. 121), bu bölüm yazıldıktan yaklaşık on üç yıl sonra kurulan ve “Adsız Alkolikler’den tamamen ayrı” olan Al-Anon Aile Grupları’na işaret eder (s. 121). Bkz.: Al-Anon, A.A.’nın bir parçası mı?

Kendiniz okuyun

Kaynaklar

Kaynak Sayfalar İlk yayım
Alcoholics Anonymous, 8. Bölüm, “Eşler İçin” 104–121 1939
Alcoholics Anonymous, 8. Bölüm dipnotları (bölümün varsayımları ve Al-Anon hakkında) 104, 121 sonraki baskılarda eklendi
Dr. Bob and the Good Oldtimers (bölümü kimin yazdığı) — 1980
Pass It On (bölümü kimin yazdığı) — 1984

Büyük Kitap sayfa numaraları dördüncü baskıdandır (2001). Recovery Starts bağımsızdır ve Alcoholics Anonymous ya da Al-Anon Family Groups ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısa ve kaynağı belirtilmiştir; Büyük Kitap ve tarih kitaplarının telif hakkı A.A. World Services, Inc.’e aittir.

Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.