Ana sayfa › Kitaplardan A.A. soruları › Sözler: kitaplarda var mı?

“A.A. bencil bir programdır” sözü Büyük Kitap’ta var mı?

Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun

Kısaca:

  • Hayır. “Bencil bir program” kaynaklarımızın hiçbir yerinde yok: Büyük Kitap’ta, kitapçıklarda, tarih kitaplarında ya da hikâye derlemesinde.
  • Program metni (s. 1–164) “bencil” veya “bencillik” sözcüklerini her kullandığında bir kusuru kastediyor. “Bencillik —benmerkezcilik! Bizce bütün problemlerimizin kökü bu.” (s. 62). “Her şeyin ötesinde biz alkolikler kendimizi bu bencillikten arındırmalıyız.” (s. 62).
  • Kitabın gerçekten söylediği şey, başkalarına yardım etmenin yardım edenin kendi ayıklığını koruduğu (s. 89, 94, 97) ve bir adamın ayık kalması gerektiğidir (s. 82). Bunların hiçbirine bencilce demez. İlk üyeler için, kendini koruma amacıyla ilgili olarak “bu amaç ikincil bir amaca dönüştü” der (s. 159).
  • Dr. Bob, 1948 tarihli bir konuşmada, kendi ilk yardımlarının bir kısmının kendisinin sarhoş olmasını önlemek için olduğunu kabul etti ve buna bencillik derseniz “son derece haklı olurdunuz” dedi.

Aramanın bulduğu

Tüm kaynaklarımız “selfish program”, “program is selfish”, “be selfish”, “selfish about my sobriety”, “healthy selfishness” ve “sobriety first” için tarandı. Hiçbiri bu anlamda çıkmıyor. Kaynaklarımızdaki tek “be selfish”, Experience, Strength and Hope içindeki çıkarılmış bir hikâyededir; orada bir adam, komşusunu seven birinin “bencil olamayacağını” düşünür (Experience, Strength and Hope, 2003, önceki bir baskıdan hikâye).

Program metnindeki her “bencil”

Yerinde okunduğunda her “bencil” kurtulunacak bir şey, her “bencil olmayan” ise hedeflenecek bir şeydir (tek bir tarafsız istisna dışında; o da belirtilmiştir):

  • Bill hastanede: bir doktor ona, “kesinlikle bencil ve aptal” olmasına karşın bedeninin ve zihninin ciddi biçimde hasta olduğunu açıkladı (s. 7).
  • Gerçek alkolik, içki dışında her konuda makuldür, “fakat malum konuda inanılmaz yalancı ve bencildir” (s. 21).
  • Bütün oyunu yönetmek isteyen aktör “kaba, egoist, bencil ve yalancı” olabilir (s. 61). Nazik olmaya çalışırken bile, kitaba göre, “kendi için bir arayışta” olan biridir (s. 61).
  • “Bencillik —benmerkezcilik! Bizce bütün problemlerimizin kökü bu.” (s. 62). “Her şeyin ötesinde biz alkolikler kendimizi bu bencillikten arındırmalıyız.” (s. 62). “Bunu yapmak zorundayız yoksa bu bizi öldürür!” (s. 62).
  • Kızgınlık dökümünde: “Nerede bencil davranmıştık? Nerede dürüstlükten uzaklaşmıştık? Arayışımız nerede sırf kendi çıkarımıza yönelik olmuştu ve nerede korkmuştuk?” (s. 67). Cinsel davranışta her ilişki sınanır: “bencilce miydi, değil miydi?” (s. 69).
  • Evde: “Bencil ve düşüncesiz alışkanlıklar ev yaşamını çalkantılı hale getirmiştir.” (s. 82)
  • Eşlerin sesiyle yazılmış 8. Bölüm, kendileri için “bencillik ve sahtekarlıktan muaf değildik” der (s. 116). Daha önce, içen kocalarıyla denedikleri her şeyi sayarken “Özverili ve fedakâr davrandık” der (s. 105); orada bu, işe yaramayan pek çok şeyden yalnızca biridir.
  • Vaatler: “Bencil şeylere ilgimizi kaybedecek ve dostlarımızla alakadar olacağız.” (s. 84).
  • Onuncu Basamak: “Bencillik için, aldatıcılık, kırgınlık ve korku için gözlerinizi açık tutun.” (s. 84).
  • On Birinci Basamak: her gece şu sorulur: “Kızgın, bencil ya da hilekâr davrandık mı? Korktuğumuz oldu mu?” (s. 86). Duada: “Özellikle de bencillikten kurtulmak için dua ederiz ve sadece kendimiz için dilekte bulunmayız.” (s. 87).
  • İnancın esaslı olabilmesi için “öz fedakârlığın ve bencilce olmayan, yapıcı eylemin inanca eşlik etmesi gerekir” (s. 93).
  • Alkolizmi aşmakta olan bir adam “kendi çatısı altında fedakârlık ve sevgi gösteremeden” çok ileri gidemez (s. 127).
  • Dr. Silkworth şöyle övgüde bulundu: “Bu insanların tanıdıkça farkına vardığımız cömertlikleri” (s. xxvii).

Sözün ulaşmaya çalışıyor olabileceği şey

Kitap, alkoliğin ayıklığını gerekli sayar ve bunu özür dilemeden söyler:

  • “Elbette ayık kalmaları gerekir; kalmazlarsa bir evleri olmayacaktır.” (s. 82). Hemen ardından, ayıklığın tek başına evde işleri düzeltmeye yetmediğini ekler (s. 82).
  • Diğer alkoliklere yardım etmek yardım edeni korur. “Pratik tecrübe gösteriyor ki hiçbir şey içkiye karşı diğer alkoliklerle yoğun bir şekilde çalışmak kadar garantili bir koruma sağlayamamaktadır” (s. 89). Yeni gelene, ona yardım etmenizin “kendi iyileşmeniz için hayati bir parça teşkil ettiğini” söyleyin (s. 94). “Başkalarına yardım etmek, sizin iyileşmenizin anahtarıdır.” (s. 97).
  • Aileye, yeni ayık olan babanın ailesini bir ölçüde ihmal etse bile diğer alkoliklere yardım etmekte gidebildiği kadar ileri gitmesine izin vermesi söylenir, çünkü “alkoliklere yardım etmek ayık kalmasını başka hiçbir şeyin edemeyeceği bir şekilde garanti edecektir” (s. 129).

Bunların hiçbirine bencilce denmez. Hepsi dışa yönelir: diğer alkoliklere, aileye, “Tanrı’ya ve insanlara gücümüzün yettiği kadar hizmet edebilecek” (s. 77) bir seviyeye erişmeye. İlk Akron üyeleri için kitap şöyle der: “Ayık kalmak istiyorlarsa diğer alkoliklere yardım etmek zorunda olduklarını biliyorlardı ama bu amaç ikincil bir amaca dönüştü” (s. 159).

Gelenekler aynı şeyi grup için de söyler. Uzun biçimin ilk maddesi: “Bu sebeple ortak iyiliğimiz önce gelir. Fakat bireylerin iyiliği de hemen ardından gelmektedir” (s. 563). Bkz. Birinci Gelenek: “önce benim ayıklığım” mı demek?

Dr. Bob, 1948

Aralık 1948’de verilen ve P-53’te basılan son büyük konuşmasında Dr. Bob, hemcinsini sevmeyi zor bulduğunu söyledi. Başlangıçta, kısmen kendisi sarhoş olmasın diye “diğer insana yardımcı olmaya çalışma hareketlerini” yaptı (P-53). “Şey, bunun sadece bir bencillik tezahürü olduğunu söyleyebilirsiniz ve çok haklı olursunuz” (P-53). Kaynaklarımızda sözün en yakınına gelen budur. Bu, bir kişinin kendi ilk güdüsüne dair dürüst anlatımıdır. Programa bencil demez ve aynı pasajda “mutlak bencilsizlik” ile kastettiği hizmet “kendinden gerçekten bir şey vermektir” (P-53). Bkz.: Ayık kalmamı sağlıyorsa başkalarına yardım etmek bencillik midir?

Bunun anlamı

“A.A. bencil bir programdır” Büyük Kitap’ın diliyle söylenmiş bir söz değildir ve kitabın kendi teşhisine de aykırıdır. Kitap bencilliği “bütün problemlerimizin kökü” olarak niteler (s. 62) ve üyeden her gün ona karşı gözünü açık tutmasını ister (s. 84). Kitabın söylediği daha dardır: üye ayık kalmalıdır ve ayıklığını başkalarıyla çalışarak korur. Kitap, bu amacın bile başkaları için kendini vermeye yerini bırakmasını bekler (s. 159).

Kendiniz okuyun

Kaynaklar

Kaynak Sayfalar Tarih
Alcoholics Anonymous, tüm kaynaklarımız (tarandı) — 1939 metni; dördüncü baskı 2001
1, 2, 5–9 ve 11. Bölümler 7, 21, 61–69, 77, 82–94, 97, 127–129, 159 1939
“Doktorun Görüşü” xxvii 1939
On İki Gelenek, Uzun biçim, Bir (Büyük Kitap Ek I) 563 AA Grapevine, 1946; Büyük Kitap’ta 1955’ten beri
Dr. Bob’un P-53’teki son büyük konuşması — konuşma Aralık 1948; broşür © 2017

Büyük Kitap sayfa numaraları dördüncü baskıya aittir.

Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısadır ve kaynakları belirtilir; Büyük Kitap, Experience, Strength and Hope ile P-53’ün telif hakkı © A.A. World Services, Inc.’e aittir.

Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.