Ana sayfa › Kitaplardan A.A. soruları › Sözler: kitaplarda var mı?

“Sokakta kendi tarafınızı temiz tutun” sözü Büyük Kitap’ta var mı?

Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun

Kısaca:

  • Neredeyse. 1939 program metni “sokağın bizim tarafını süpürmek” (İngilizcesi: “sweep off our side of the street”) der (s. 77). “Keep your side of the street clean” (“sokağın kendi tarafını temiz tut”) bu sözlerle kaynaklarımızda yok.
  • Bu satır 6. Bölüm’de, tazminat (Dokuzuncu Basamak) yönergelerinde, tek bir zor durumla ilgili geçer: nefret ettiğiniz, size sizin ona verdiğinizden fazla zarar vermiş olabilecek bir adama gitmek (s. 77).
  • Bağlam içinde, sokağın kendi tarafını süpürmek yapılan bir iştir; mümkün olduğunda yüz yüze: kendi yanlışlarınızı ve eski kırgınlığınızı onu eleştirmeden ve onunla tartışmadan kabul edersiniz ve “Ona asla ne yapması gerektiğini söylemeye çalışmayız.” (s. 77–78).
  • “Kendi payına bak” olarak anlaşıldığında söz metne uyuyor: “Onun hataları tartışılmaz. Kendi hatalarımıza yoğunlaşırız.” (s. 78). Ama kitaptaki ifadenin kendisi, başkalarının işine karışmamak gibi genel bir kuralı değil, tazminat verirken yapılan bir eylemi anlatır.

Nerede

Tüm kaynaklarımızda “side of the street,” “clean my side,” “sweep off” ve “own side” arandı. Bu anlamdaki tek eşleşme 6. Bölüm’de, “Uygulamaya Geçiş”te (s. 77). (Experience, Strength and Hope’taki bir hikâye “one side of the street” ifadesini iş için kapı çalan bir çift için kullanır; bu söz değildir.)

Pasajın tamamı

6. Bölüm Sekizinci ve Dokuzuncu Basamak’ı ele alır (s. 76). Zarar verilenlerin listesi vicdan muhasebesi sırasında hazırlanmıştı ve “Şimdi de dostlarımıza gidecek ve geçmişte verdiğimiz hasarı telafi edeceğiz.” (s. 76). Amaç şudur: “Şahsi irademizle yaşama gayretimiz ve oyunu kendi başımıza yürütmeye çalışmamız yüzünden verdiğimiz hasarı temizlemeye çalışacağız” (s. 76).

Sonra kitap en zor duruma, “Bir zamanlar nefret ettiğimiz birine nasıl yaklaşacağımız” sorusuna geçer (s. 77):

  • O bize bizim ona verdiğimizden fazla zarar vermiş olabilir ve biz hâlâ kendi hatalarımızı kabul etmeye pek hevesli olmayabiliriz. “Yine de, sevmediğimiz biriyle söz konusu olduğunda cesaretimizi toplayıp işe girişiriz.” (s. 77).
  • “Sevmediğimiz birine yaklaşmak, bir dosta yaklaşmaktan çok daha zor olabilir; ama gözlemlediğimiz kadarıyla, çok daha faydalıdır da.” (s. 77). Kitap şöyle devam eder: “Ona yardımcı ve affedici bir ruh hali ile gider, daha önce ona olan hamasetimizi itiraf eder ve pişman olduğumuzu gösteririz.” (s. 77).
  • “Hiçbir koşul altında böyle bir insanı eleştirmez ya da onunla tartışmayız.” (s. 77). Ona yalnızca, geçmişi düzeltmek için elimizden gelen her şeyi yapmadıkça içki sorunumuzu asla aşamayacağımızı söyleriz.
  • “Biz oraya sokağın bizim tarafını süpürmek için gideriz; bunu yapmadıkça değerli hiçbir şeyin başarılamayacağını bilir, ona ne yapması gerektiğini söylemeye asla kalkışmayız.” (s. 77–78).
  • “Onun hataları tartışılmaz. Kendi hatalarımıza yoğunlaşırız.” (s. 78).
  • Sonuç: “Yüzde doksan emin olabiliriz ki korktuğumuz başımıza gelmeyecektir. Hiç ummadığımız olacaktır.” (s. 78). Bazen karşımızdaki kişi kendi hatasını kabul eder. Ama bizi ofisinden kovsa bile bunun önemi olmamalıdır: “Biz payımıza düşeni, yolumuzun gerektirdiğini yaptık, iyi niyetimizi gösterdik.” (s. 78).

Program metninin başka yerlerinde aynı fikir

Bu satır tek başına değil. Başkasının payına değil, kendi payımıza bakmak, vicdan muhasebesinin ve tazminatın hep içinde:

  • Kızgınlık listesinde: “Başkalarının hatalarını aklımızdan çıkarıp, kararlılıkla kendi hatalarımızı aramaya koyulduk.” (s. 67). “Liste bizimdi, diğerlerinin değil.” (s. 67).
  • Evde: “Ailemizle oturup şimdi gördüğümüz haliyle geçmişi açıkça analiz etmeli ve bunu yaparken onları eleştirmemeye çok dikkat etmeliyiz.” (s. 83). “Kusurları olabilir; ama büyük ihtimalle bizim kendi eylemlerimiz de bunlardan kısmen sorumludur.” (s. 83).
  • Kendi ailesiyle ilişkisinde yeni gelen için kitap şöyle der: “Kendi maneviyatını göstermeye bakmalıdır. Tartışmadan ve suç aramaktan vebadan kaçar gibi kaçılmalıdır.” (s. 98).

Sözün doğru bulduğu ve dışarıda bıraktığı şeyler

Söz özünü korur: işiniz kendi payınız, başkasının payı değil. Kısa biçimin kaybedebileceği şey, kitaptaki hâlinin ne kadar etkin olduğudur. Metinde sokağın kendi tarafını temiz tutmak, yalnızca belâdan uzak durmak değildir. Kızgın olduğunuz kişiye mümkün olduğunda yüz yüze gidersiniz (diğerlerine “dürüst bir mektup” yollanır, s. 83), kendi yanlışlarınızı ve eski kırgınlığınızı kabul eder ve onun ne yaptığına bakmaksızın kendi tarafınızı süpürürsünüz. Kitap bunun sınırlarını da koyar: tazminat başkalarına zarar vermek pahasına yapılmaz (s. 79–80) ve bazı insanlara ilk yaklaşımda manevi hayatımız hakkında “manevî konulara değinmenize gerek de olmayabilir” (s. 76).

Bkz.: Büyük Kitap’a göre hatalar nasıl telafi edilir?

Kendiniz okuyun

Kaynaklar

Kaynak Sayfalar Tarih
Alcoholics Anonymous, 6. Bölüm, “Uygulamaya Geçiş” 76–83 1939
5. ve 7. Bölümler 67, 98 1939
Alcoholics Anonymous, dördüncü baskının tüm metni (arandı) — dördüncü baskı 2001

Büyük Kitap sayfa numaraları dördüncü baskıdandır. Giriş, program bölümlerinin 1939’dan beri “büyük ölçüde dokunulmamıştır” olduğunu söyler (s. xi).

Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısa ve kaynaklıdır; Büyük Kitap © A.A. World Services, Inc.’e aittir.

Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.