Büyük Kitap telafinin nasıl yapılacağını nasıl anlatır?
Basamakları, Gelenekleri, Kavramları ve Büyük Kitap alıntılarını A.A.’nın 2022 Türkçe baskısından (“Adsız Alkolikler”), Önsöz’ü ve Huzur Duası’nı A.A. Türkiye’nin yayımladığı şekliyle aktarıyoruz. Basamak 12’de İngilizcesi ve A.A. Türkiye’nin toplantılarda okuduğu metin “bu mesajı alkoliklere taşımaya” der. A.A.’nın Türkçe metni olmayan yerlerde çeviri bizimdir. Sayfa numaraları İngilizce 4. baskıya göredir; Türkçe baskıda aynı yer genellikle 13–25 sayfa sonradır. İngilizcesini okuyun
Kısaca:
- Sekizinci ve Dokuzuncu Basamaklar 6. Bölüm’de, “Uygulamaya Geçiş”, 76–83. sayfalarda açıklanır. Liste Dördüncü Basamak vicdan muhasebesinden gelir; sonra “dostlarımıza gidecek ve geçmişte verdiğimiz hasarı telafi edeceğiz” (s. 76).
- Mümkün olan yerde bizzat gidin, kendi hatalarınızdan söz edin, onlarınkinden değil ve tartışmayın: “Kendi payımıza düşeni yapmadan, anlamlı bir sonuca ulaşamayacağımızı anlatırız” (s. 77).
- Bedelini tam olarak ödemeye razı olun, ama vicdanınızı rahatlatmak için başkalarına zarar vermeyin. Telafinizin ilgilendireceği herkesin onayını alın (s. 80).
- Evde özür dilemek yetmez. Kitap, yaşayış biçiminizde uzun ve sabırlı bir değişim ister (ss. 82–83).
Basamaklar
Sekizinci Basamak: “Zarar verdiğimiz insanların listesini çıkardık ve hatalarımızı telafi etmeye istekli hale geldik.” Dokuzuncu Basamak: “Daha önce zararımız dokunan kişilerden, onları veya başkalarını rahatsız etmeyeceğimizden emin olduğumuz zaman doğrudan özür diledik ve hatalarımızı mümkün olduğu kadar telafi ettik.” (s. 59)
Liste nereden gelir
“Bu listeyi vicdan muhasebesi sırasında yaptık” (s. 76). Dördüncü Basamak zaten incittiğimiz insanları listelemişti (s. 70). Şimdi iş, kendi irademizle yaşamanın bıraktığı enkazı temizlemektir: “verdiğimiz hasarı temizlemeye çalışacağız” (s. 76). Bunu yapacak irademiz yoksa, “bu irade tecelli edene kadar dua edip isteyeceğiz” (s. 76). Kitap, en başta alkolü yenmek için her yolu gideceğimiz yönünde yapılan anlaşmayı hatırlatır (s. 76).
İnsanlara nasıl gidilir
- Din ile değil, iyi niyetle başlayın. Bazı insanlarla ilk yaklaşımda manevi yönü öne çıkarmaya “gerek de olmayabilir” (s. 76). Haksızlığımızdan hâlâ kırgın birine “aniden dindar olduğumuzu söyleyerek” gitmek, kitabın deyişiyle “bu akıllıca olmaz” (s. 77). O kişi “kötülükleri iyiye çevirme azmimizden” daha çok etkilenecektir (s. 77). Bu, Tanrı konusu işe yarayacakken ondan kaçmak için bir bahane değildir (s. 77).
- Gerçek amaç, yalnızca hayatımızı düzene sokmak değil; “Tanrı’ya ve insanlara gücümüzün yettiği kadar hizmet edebilecek seviyeye erişmek” için kendimizi hazırlamaktır (s. 77).
- Düşmanlarınıza da gidin. Bir dosta gitmekten daha zordur ama daha yararlıdır (s. 77). “yardımcı ve affedici bir ruh hali ile” gidin (s. 77), eski kötü hissi kabul edin, pişmanlığınızı ifade edin.
- Eleştirmeyin, tartışmayın. “Onun hataları tartışılmaz. Kendi hatalarımıza yoğunlaşırız.” (s. 78) Çoğu zaman iyi gider; biri bizi ofisinden kovarsa, “Biz payımıza düşeni, yolumuzun gerektirdiğini yaptık, iyi niyetimizi gösterdik” (s. 78).
Borçlar
Alacaklılarınızdan kaçmayın. Onlara ne yapmaya çalıştığınızı anlatın, içkiyi saklamayın, yapabileceğiniz en iyi anlaşmayı yapın ve üzgün olduğunuzu bildirin (s. 78). “Alacaklılarımızdan korkmamız yersiz ve zararlıdır” (s. 78), çünkü onlarla yüzleşmekten korkmak içkiye yol açabilir.
Telafinin size ya da başkalarına pahalıya mal olabileceği yerler
Kitap, telafinin pahalıya mal olabileceğini açıkça söyler. Olası bir suçla ya da bir işe mal olabilecek bir borçla karşı karşıya kalan üyeler “Şahsi sonuçları ne olursa olsun” doğru olanı yapmak için güç istedi (s. 79): “Pozisyonumuzu da kaybedebiliriz, itibarımızı da. Hapse bile girebiliriz; ama alkol konusunda azimliyiz” (s. 79).
Ama genellikle başkaları da işin içindedir; bu yüzden “düşüncesizlik ve aptalca kahramanlık yapıp, kendimizi alkol çukurundan kurtarayım derken başkalarını başka bir çukura itemeyiz” (s. 79), yani kendini kurtarmak için başkalarını feda eden kişi olmamalıyız. Örneği: nafaka borcu olan ve tutuklanma tehlikesiyle karşı karşıya kalan bir adam. Mahkemeye girmek kahramanca olurdu, ama hapiste iki aileye de bakamazdı. Bu yüzden ilk eşine yazdı, hatalarını itiraf etti, az bir para gönderdi ve ısrar ederse hapse gireceğini söyledi (s. 79). Kitabın çıkardığı kural: “Başkalarını etkileyecek önemli bir eyleme girişmeden önce o kişilerin de onayını almamız gerekir” (s. 80). Sonra, sert adım hâlâ gerekiyorsa, “ne yapılması gerekiyorsa yapmalıyız” (s. 80). Bir başka üye, eşine ve ortağına danıştıktan sonra, bir kilisede ayağa kalkıp açıklama yaparak itibarını mahvettiği bir rakibini temize çıkardı (s. 80).
Evdeki telafi
- Sadakatsizlik. Eş bilmiyorsa ona söylenmeli mi? “Bizce bu her zaman yapılmamalı” (s. 81). Genel olarak biliyorsa kusuru itiraf edin ama diğer kişinin adını vermeyin: “başka birini dâhil etme hakkımızın olmadığını” (s. 81). Yazarlar, “belli bir kural koymak istemesek de” (s. 81) diyerek bunun bir kural olmadığını, bazı durumların daha fazla açıklık gerektirdiğini ve her çiftin kendi kararını vereceğini ekler (ss. 81–82).
- Ayık kalmak yetmez. Ailesine borçlu olduğu tek şeyin ayıklık olduğunu söyleyen adam, fırtına sığınağından çıkıp evini yıkılmış gören ve rüzgârın durduğunu söyleyen çiftçiye benzer (s. 82). “Pişmanlık içinde üzgün olduğumuzu homurdanmak asla yetmeyecektir” (s. 83). Aileyle oturun, geçmişe dürüstçe bakın ve onları eleştirmeyin (s. 83).
- Onlara vaaz vermeyin. İstemedikçe ailenize manevi prensipleri dayatmayın: “Davranışlar, kelimelerden daha ikna edicidir” (s. 83).
Tam olarak düzeltilemeyecek olan
“Asla tam olarak düzeltemeyeceğimiz yanlışlar olabilir” (s. 83). Eğer elimizde olsa düzelteceğimizi dürüstçe söyleyebiliyorsak bunlar için kaygılanmayız. Görüşemeyenlere “dürüst bir mektup” gider (s. 83). Bazı telafilerin beklemek için geçerli bir nedeni olabilir: “Ama eğer bu işi şimdi yapabileceksek, bundan kaçınmamalıyız” (s. 83). Üslup da: makul, nazik, düşünceli ve alçakgönüllü, “kendimizi asla küçültmeden” (s. 83). “Tanrı’nın bir evladı olarak dimdik ayaktayız ve kimsenin önünde eğilmeyeceğiz” (s. 83).
83–84. sayfalardaki vaatler işin bu bölümüne bağlıdır: “Eğer gelişimimizin bu aşamasında itinalı olursak” (s. 83). Bkz. “Vaatler” nerede ve neyi vaat ediyor?
Kendiniz okuyun
- 6. Bölüm, “Uygulamaya Geçiş” (ss. 72–88), telafiler 76–83. sayfalarda, A.A.’dan ücretsiz: https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt6.pdf
- Basamakların sıralandığı 5. Bölüm, “Programımız Hakkında (How It Works)” (ss. 58–71): https://www.aa.org/sites/default/files/2021-11/en_bigbook_chapt5.pdf
- Kitabın tamamı, Alcoholics Anonymous, A.A. World Services tarafından https://onlineliterature.aa.org adresinde satılır.
Kaynaklar
| Kaynak | Sayfalar | İlk yayım |
|---|---|---|
| Alcoholics Anonymous, 5. Bölüm, “Programımız Hakkında” (8. ve 9. Basamaklar; döküm) | 59, 70 | 1939 |
| Alcoholics Anonymous, 6. Bölüm, “Uygulamaya Geçiş” | 76–84 | 1939 |
Sayfa numaraları dördüncü baskıdandır (2001). Giriş, program bölümlerine 1939’dan beri “büyük ölçüde dokunulmamıştır” der (s. xi), ama kaynaklarımızda sayfa numaralarını karşılaştıracak bir ilk baskı yok.
Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Alıntılar kısa ve kaynaklıdır; Büyük Kitap © A.A. World Services, Inc.’e aittir.
Bu sayfalar A.A. hakkındaki soruları, A.A.’nın kendi yayımladığı literatüre dayanarak yanıtlar; literatür baştan sona okunmuştur ve her alıntı, atıf yapılan sayfayla (İngilizce aslıyla) kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Recovery Starts bağımsızdır ve Adsız Alkolikler ile bağlantılı değildir. Neleri okuduk ve her kaynak ne zaman yazıldı.